กําแพงเมืองเก่านครศรีธรรมราช

กำแพงเมืองนครศรีธรรมราชตั้งอยู่ริมคลอง หน้าเมือง ถนน มุมป้อม อำเภอเมือง จังหวัดนครศรีธรรมราช การ สร้าง ปรากฏหลักฐาน จากตำนานเมืองนครศรีธรรมราชว่าสร้างขึ้นในสมัยพระเจ้าศรีธรรมาโศกราช เมื่อตั้งเมืองขึ้นที่ หาด ทรายแก้ว แล้วจึงสร้างกำแพง เมืองเป็นกำแพงดิน มีคูล้อมรอบ สันนิษฐานว่า มี การบูรณะกำแพง เมืองส่วนต่างๆ กันมาหลายครั้งทุกครั้ง คง พยายามรักษาแนวกำแพงเดิมไว้

      ใน พ.ศ.๑๙๕๐ สมเด็จพระราเมศวรแห่งกรุงศรีอยุธยาตีล้านนาไทยได้ได้กวาดต้อนผู้ คน มาไว้ที่เมือง นครศรีธรรมราช ชาวล้านนาไทยจึงนำเอาแบบอย่างการ สร้างกำแพงเมืองมาจากเมืองเชียงใหม่ มาซ่อมกำแพงเมืองนครศรี ธรรมราชโดยทำเป็นกำแพงแบบปักเสาพูนดิน

      ในราว พ.ศ. ๒๑๐๐ เมื่อชาวโปรตุเกสนำวิธีการสร้างแบบ ก่ออิฐและตั้งฐานปืนใหญ่เข้ามา กำแพงเมืองนครศรีธรรมราช ได้ถูดดัดแปลงเป็นกำแพงก่ออิฐขึ้นเพื่อให้เป็นป้อม ปราการที่แข็งแรง

       ในสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช นายช่างวิศวกรและสถาปนิก ของฝรั่งเศสเข้ามาเมืองไทย จึงมีการสร้างกำแพงเมืองตามแบบ ชาโต (Chateau) กำแพงเมืองนครศรีธรรมราชที่ เห็นอยู่ในปัจจุบัน จึง เป็นกำแพงเมืองที่สร้างขึ้นสมัยพระนารายณ์มหาราช

       ในสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัยซึ่งตรง กับสมัยที่พระยานครศรีธรรมราช (พัฒน์) ครองเมืองนครศรีธรรมราช ได้มีการซ่อมกำแพงอีกครั้ง

       เจ้าพระยายมราช (ปั้น สุขุม) ครั้งเป็นพระยาสุขุมนัยวินิต ข้าหลวง สมุหเทศาภิบาล สำเร็จราชการมณฑลนครศรีธรรมราช สั่งให้รื้อกำแพง เมืองซึ่งชำรุดแต่ยังคงเห็นรูปทรงและใบ เสมาชัดเจน เอาอิฐ มาทำถนนที่เลียบริมกำแพงด้านในทุกด้าน

       ปัจจุบันกรมศิลปากรได้ทำการซ่อมกำแพงด้านทิศเหนือเพียงบาง ส่วน ใบเสมาและแนว ป้อมจึงยังคงปรากฏให้เห็น ส่วนด้านอื่น ๆ นั้น พังทลายเห็นเพียงซากอิฐหรือดินเท่านั้น 

กำแพงเมืองนครศรีธรรมราช เป็นเครื่องแสดงถึงความเก่าแก่ ควนแข็งแกร่ง ความ เจริญรุ่งเรือง และประวัติศาสตร์อันยาวนาน

กำแพงเมืองนครศรีธรรมราช มีลักษณะเป็นสี่เหลี่ยมผืน ผ้ามีอาณาเขตดังนี้ 

    • ด้านทิศเหนือ กว้าง 11 เส้น 10 วา ปัจจุบันแนวซากกำแพงด้านนี้ ทิศตะวันออก จากวัดมุมป้อม ทิศตะวันตกจดมุมของเรือน จำกลางนครศรีธรรมราช มีคลองหน้าเมืองเป็นคู เมือง 
    • ด้านทิศใต้ กว้าง 11 เส้น 10 วา ปัจจุบันแนวซากกำแพงเมืองด้าน นี้ ทิศตะวัน ออก จากโรงเรียอนุบาลโสภณวิทยา โรงเรียนเทคนิคพานิชยการโสภณ  ทิศ ตะวันตกจดหัวท่า มีคลองป่าเหล้าเป็นคูเมือง 
    • ด้านทิศตะวันออก ยาว 55 เส้น 5 วา ปัจจุบันแนวซากกำแพงเมือง ด้านนี้ ทิศ เหนือ จากวัดมุมป้อม ทิศใต้จดโรงเรียนอนุบาลโสภณวิทยา โรงเรียนเทคนิคพานิชยการโสภณ  คูเมืองด้านนี้ตื้นเขินเป็นส่วนใหญ่ ประชาชนได้สร้างบ้านเรือนอยู่อาศัย 
    • ด้านทิศตะวันตก ยาว 55 เส้น 5 วา ปัจจุบันแนวซากกำแพงเมืองด้านนี้ ทิศ เหนือจากมุมเรือนจำกลางนครศรีธรรมราช ทิศ ใต้จดหัวท่า มีคลองจากหัวท่า มาตามแนวกำแพงมาเลี้ยวขาวที่มุมเรือนจำเป็นคลองหน้าเมือง เป็นคูเมือง

      ลักษณะกำแพงเมืองนครศรีธรรมราช

 ความสูงถึง ยอดเสมา 15 ศอก  เชิงเทินหนา 22 ศอก ริมเชิงเทินสูง 2 ศอก  กำแพงลึก 8 ศอก มีป้อมทั้งหมด 10 ป้อม  แม่ไฟรองรับฐานกำแพงเป็นไม้ทองหลาง  บนเชิงเทินมีช่องปืนตลอดแนวโดยรอบ 4 ด้าน

ประตูกำแพงเมืองนครศรีธรรมราช

๑.    ประตูชัยเหนือ เดิม ชื่อประตูชัยศักดิ์ เป็น ประตูเมือง ด้านทิศเหนือ หรือด้าน หน้าเมือง อยู่ตรงเชิงสะพานนคร น้อยด้านใต้ในปัจจุบัน เดิมมีสะพาน หก สำหรับ เปิด ปิดได้เป็น ประตูขนาดใหญ่ช้างม้าพาหนะทุกชนิด ผ่านเข้าออกได้ ทางด้านเหนือมีประตูเดียว

๒.    ประตูชัยใต้ เดิมชื่อประตูชัยสิทธิ์ เป็นประตูเมืองด้าน ใต้ อยู่ตรงสี่แยก ประตูชัยในปัจจุบัน เป็นประตูที่มี ลักษณะเช่นเดียว กับ ประตูชัยเหนือ ทางด้านใต้มี ประตูเดียวเช่นกัน

๓.    ประตูลัก เป็นประตูแรกของกำแพงด้านตะวันออก นับมา ทางทิศเหนือ เป็นประตูขนาดเล็ก เรียกว่าประตูผี เพราะเป็นทางที่เอาศพ ออกไปนอกกำแพงเมือง เพราะห้าม นำศพ ออกทางประตูชัยเหนือ และใต้ 

๔.    ประตูโพธิ์ เป็นประตูที่สอง ของกำแพงด้านตะวันออก นับ มาจากทิศเหนือ

๕.    ประตูลอด เป็นประตูที่สามของกำแพงด้านตะวันออก นับ มาจากทิศเหนือ 

๖.   ประตูพาน ยม (สะพานยม) เป็นประตูที่สี่ของกำแพง ด้านตะวันออก นับมา จากทิศเหนือ เรียกกันว่าประตูผี เช่นเดียวกับประตูลัก

๗.    ประตูท่าม้า เป็นประตูแรกของกำแพงด้านตะวันตก นับ มาจากทิศเหนืออยู่ ตรงข้ามกับประตูโพธิ์ 

๘.   ประตูนางงาม เป็นประตูที่สอง ของกำแพงด้าน ตะวันตก นับมาจากทิศเหนือ ตรงข้ามกับประตูลอด

 ๙.   ประตูท้ายวัง เป็นประตูที่สามของกำแพงด้านตะวันตก นับมาจากทิศเหนือ อยู่หลังศาลากลาง ด้านทิศใต้

๑๐.    ประตูท่าชี เป็นประตูที่ สี่ ของกำแพงด้านตะวันตก นับมาจากทิศเหนือ เป็นประตูผี เช่นเดียวกับ ประตูลัก อยู่ตรงข้ามกับประตูพานยม 

- – - – - – - – - – - – - – - – - – - - 

มีกำแพงเมืองชั้นนอกอีกชั้นหนึ่ง ปัจจุบันพังทลายจนไม่ มีซาก อีกแล้วมี อยู่ทั้ง 4 ทิศ คือ
๑ กำแพงถมอยู่ทางทิศตะเหนือ บริเวณวัดกำแพงถมจนถึงบริเวณท่าแพปัจจุบัน
๒ กำแพงเซาอยู่ทางทิศตะวันตก บริเวณตำบลกำแพงเซาปัจจุบัน
๓ กำแพงโคกอยู่ทางทิศตะวันออก บริเวณทุ่งแพงโคก ตำบลท่าไร่ ปัจจุบัน
๔ กำแพงสูงอยู่ ทางทิศใต้ บริเวณบ้านแพงสูงหรือแคสูงปัจจุบัน

แสดงความคิดเห็น

Powered by Facebook Comments

Leave a Reply

สถานที่ท่องเทียว,ที่เทียว,แหล่งท่องเที่ยวนครรีธรรมราช,คีรีวง,ที่พัก,การเดินทาง,หมู่บ้านคีรีวง,อากาศดีที่สุดในประเทศ,ชมพระธาตุเมืองนคร,คีรีวง ท่าหา,ชุมชนบ้านคีรีวง,เที่ยวสถานที่ท่องเที่ยวสำคัญนครศรี,สินค้าสบู่เปลือกมังคุด,ผ้ามัดย้อมคีรีวง,โฮมสเตย์ คีรีวง,ที่พักคีรีวง,ผลไม้คีรีวง